Nieuwsberichten

Innovaties in tuinbouwsector onder de loep

29 september 2014


De studiereis die Agreon jaarlijks organiseert bracht ons op vrijdag 26 september 2014 naar Zwaagdijk in Nederland waar we een bezoek brachten aan de Proeftuin Zwaagdijk, gevolgd door een rondleiding over het demonstratieveld van Sakata Vegetables Europe. Door het bezichtigen van innovaties in de tuinbouwsector wil Agreon tuinders aanzetten tot innovatie op hun eigen bedrijf.

In Proeftuin Zwaagdijk kregen we eerst de nodige uitleg van Ronald Hand over de historiek van de proeftuin zelf en haar onderzoeksactiviteiten. Proeftuin Zwaagdijk ontstond in 1986 en werd in 1997 geprivatiseerd nadat de overheid de geldkraan geleidelijk dichtdraaide vanaf 1990, toen nog een regionaal onderzoeksbedrijf met een vijftal medewerkers. Op dit moment werken er een 45-tal medewerkers en worden er ongeveer 600 proeven per jaar aangelegd en opgevolgd. Deze gebeuren op locaties verspreid over het land volgens bodemsoort, teelt en ook aanwezigheid van ziektedruk. Veel medewerkers zijn dan ook de hele dag op verplaatsing. Het budget per proef varieert van 1.000 euro tot 500.000 euro afhankelijk van wat de aanvrager wil dat er wordt onderzocht. Onderzoek gebeurt op glasgroenten en bloemen, bloembollen, vollegrondsgroenten, akkerbouw, boomteelten, appel- en perenteelt. Enkel op vlak van veeteelt wordt er geen onderzoek verricht.

Onderzoeksactiviteiten Proeftuin Zwaagdijk

De proeftuin ligt te midden van zijn onderzoeksdoelgroep. In de regio rond Zwaagdijk --ook wel Seed Valley genoemd-- zijn teelten als broccoli, bloemkool, sla, sluitkool en bloembollen sterk aanwezig. Iets verderop ligt een gebied genaamd AgriPort A7, genoemd naar de gelijknamige snelweg A7, waar grote tomaten- en paprikabedrijven (40 ha/bedrijf) gevestigd zijn.

Naast de locatie in Zwaagdijk beschikt de proeftuin nog over twee andere locaties:

  • Demokwekerij Westland gelegen in een geconcentreerd glastuinbouwgebied en waar tot 12.000 mensen per jaar op bezoek komen. Men test er technische innovaties zoals LED-verlichting, duurzaam energie- en watergebruik en doet er demo’s rond nieuwe gewassen en technieken zoals gewasbescherming…
  • Proefboerderij Oostwaardhoeve waar veel onderzoek rond rassen en gewasbescherming gebeurt.

De opdrachtgevers van het uitgevoerde onderzoek zijn de gewasbeschermingsmiddelenindustrie, de meststoffenindustrie, de zaadindustrie, groepen telers, toeleveranciers van technieken, handel en groenteversnijderijen, de overheid… De proeftuin heeft dan ook de belangrijkste certificaties in huis zoals GEP en GLP (Good Experimental of Laboratorial Practice) om gecertificeerd onderzoek uit te voeren.

Na deze voorstelling kregen we een rondleiding doorheen de onderzoeksinfrastructuur waaronder de serres en proefvelden. De teelt in serres gebeurt steeds onder beschermde atmosfeer zodat van buitenaf geen infecties kunnen optreden. Om nieuwe middelen te kunnen uittesten hanteert de proeftuin vaste infectieprotocollen om de plant kunstmatig ziek te maken en ze aldus nadien te kunnen behandelen. Zo waren er lopende proeven voor de bestrijding van onder andere Rhizoctonia in sla, trips in zoete peper, Alternaria in tomaat (infecteren gebeurt hier door het tussenleggen van besmette blaadjes of via het water) en Sclerotinia in sla (geïnfecteerde graankorrels zorgen voor de overdracht van Sclerotinia).

Achter de serre-infrastructuur lagen enkele hectares proefvelden in openlucht met veel groenten en ook bloembollenteelt. Bloembollen worden in oktober geplant en moeten een noodzakelijke koudestress ondergaan om in maart boven te kunnen komen en daarna te bloeien. Na de bloei wordt het loof afgemaaid en afgevoerd zodat de sapstroom zich opnieuw in de richting van de bol heroriënteert zodat deze zich kan vermeerderen. De bloembollenteelt ligt de laatste jaren sterk onder vuur in Nederland door het veelvuldig inzetten van fungiciden in teelten als lelie en tulp tegen ziekten als Botrytis en van insecticiden tegen bladluizen (die zorgen voor virusoverdracht).

Hydroponics

De meeste van deze onderzoeksproeven gebeuren onder geheimhouding, dat is echter niet het geval voor het open project ‘teelt uit de grond’, ook wel hydroponics genoemd. Bij deze proef kregen we deskundige uitleg van bedenker Jan Botman van Botman Hydroponics B.V. Hierbij wordt er in openlucht geteeld op water en dit heeft als belangrijk voordeel dat grondgebonden ziektes uitgesloten kunnen worden zodat grondontsmetting (bijvoorbeeld via stomen) niet meer nodig is. In de demonstratieproef op water werd er geëxperimenteerd met sla, maar ook kruiden en sierplanten kunnen geteeld worden volgens dit systeem. De teelt gebeurt in fasen waarbij opkweek van de sla gebeurt in een biologisch afbreekbare zaaitray gevuld met substraat die op een blauwe mat drijvend wordt gehouden. Deze mat is voorzien van openingen zodat er contact is met het water en een voldoende lange wortelvorming wordt geïnitieerd. Zodra het plantje genoeg wortels heeft gevormd, wordt het overgezet in een grotere, drijvende kunststof plaat. Hierin staan de planten verder uit elkaar en hebben ze tot de oogst voldoende plaats ter beschikking. Proeftuin Zwaagdijk doet momenteel onderzoek naar de meest geschikte nutriënteninhoud van het recirculatiewater tijdens de verschillende groeistadia. Aangezien dit systeem in openlucht staat, is het een bijkomend voordeel dat het hemelwater dat op de platen valt volledig gescheiden kan opgevangen worden. Dat gebeurt door de drijvende platen onderaan te verbinden met behulp van een buis die dit hemelwater afvoert naar een opslagtank. Dit water kan dan dienen als vers bassinwater om te recirculeren mits toevoegen van de nodige meststoffen.

 

Hydroponicsveld - Jan Botman

 

Bedenker Jan Botman legt uit hoe de teelt los van de grond oftewel hydroponics in zijn werk gaat.

Nieuwe aardbeirassen

Ten slotte werd halt gehouden bij de stellingenteelt aardbeien, opgezet in opdracht van het vermeerderingsbedrijf ABZ Seeds Gourmet Strawberries. Directeur en wetenschapper Gé Bentvelsen gaf aan dat zij het enige bedrijf zijn dat nieuwe aardbeirassen ontwikkelt via vermeerdering uit de zaadlob. Nieuwe rassen worden onderworpen aan uitgebreide smaaktesten. Zo scoort hun nieuwe ras Delizzimo alvast heel hoog qua zoete smaak, een ras dat zijn optimale groeicyclus kent tijdens de donkere, koudere wintermaanden en het zo voor telers mogelijk maakt om in februari reeds inlandse aardbeien voorhanden te hebben, daar waar we in deze periode meestal aangewezen zijn op import uit Spanje.

Aardbeienstellingenteelt - Gé Bentvelsen

Gé Bentvelsen geeft uitleg over de ontwikkeling van nieuwe aarbeirassen binnen ABZ Seeds.

Sakata

Als afsluiter werd aan de overkant van de weg een bezoek gebracht aan het demonstratieveld van het Japanse veredelingsbedrijf Sakata Vegetables. Business Area Manager Pieter Vermeulen leidde er ons langs teelten als turkenkool, gele biet, butternut, Chinese kool,… Sakata is gespecialiseerd in de teelt van broccoli, we zagen dan ook enkele goed gevormde en grote exemplaren bij verschillende variëteiten. Het bedrijf is ook gekend vanwege zijn introductie van bimi of broccoli-asperge waarbij zowel het roosje als de stengel kunnen worden geconsumeerd, deze laatste is immers heel rijk aan vitamine C. Toch is er zeker geen tendens naar grotere groenten integendeel, de strategie in de veredeling gaat meer in de richting van bijvoorbeeld kleinere volwassen kolen die door de consument beter geapprecieerd worden als zijnde meer geschikt voor één maaltijd.

 

Uitleg op Sakata demoveld

 

Pieter Vermeulen van Sakata geeft toelichting bij de verschillende variëteiten die op het demonstratieveld zijn aangeplant.

 

Bron : Eigen verslaggeving

terug naar overzicht